Urgenda: Goedkope zonne-panelen ook duurzaam?

Zonnepanelen op je dak voor twee derde van de gangbare prijs, en dat zonder een cent subsidie. Met die belofte gooide Urgenda op de dag van de duurzaamheid een flinke steen in de vijver van PV-minnend Nederland. Samen met de Betere Wereld richtte Urgenda de stichting Wij Willen Zon op. Daarmee wil de stichting zonne-energie bereikbaar maken tegen de laagste prijs, zo meldt de website.

Dat is dan ook precies wat het aanbod inhoudt: een stapel zonnepanelen voor een lage prijs.  “We bezorgen de panelen in de tuin”, aldus Marjan Minnesma, directeur van Urgenda en voorzitter van de stichting. “Installatie kunnen mensen makkelijk zelf regelen met de installateur op de hoek, daar maken wij afspraken over .”

Er blijkt echter over de installatie nog niets concreet te zijn geregeld. En of de plaatselijke installateurs in staat en bereid zijn om voor de bedragen die op de website worden genoemd ook daadwerkelijk te leveren is nog maar de vraag.

Ook de Nederlandse industrie is verrast over de actie. Branche-organisaties Holland Solar en de Duurzame Energie Koepel zeggen niet om advies te zijn gevraagd. En de Nederlandse leveranciers hoefden geen offerte uit te brengen. Want er was al een deal gemaakt in China .

John Laarhoven, directeur van Solar Modules Nederland reageert op de website van Trouw: “We beschikken in ons land over een van de modernste zonnepaneel fabrieken, een marktleider op inverter gebied en bedrijven die significante toeleveranciers zijn in de (europese) markt voor ondersteuningsconstructies. De genoemde prijzen kunnen gewoon gematched worden met producten uit onze eigen industrie! Met verifieerbare kwaliteit. Denk daar goed aan!”

De kwaliteit is een veelbesproken punt als het om Chinese producten gaat. Volgens Minnesma gaat het hier uitsluitend om A-klasse producten. Maar wie spreek je aan voor garantie als het toch mis gaat? De stichting is in onderhandeling met een bedrijf, waar deelnemers straks een verlengde productgarantie kunnen kopen. Straks, want ook die is nog niet beschikbaar.

Hoeveel risico wil je nemen en hoeveel ben je bereid zelf te doen om een stukje goedkoper uit te komen?  Een stukje inderdaad, want even doorrekenen met alle variabelen leert al snel dat de beloofde 35% over het algemeen niet haalbaar lijkt. Een procent of tien klinkt realistischer. En je weet pas echt wat het heeft gekost als alles aangesloten en wel op je dak ligt.

De hamvraag van de actie is natuurlijk of de aantallen worden gehaald. Want 8000 pakketten verkopen is een hele hoop. En als die niet worden gehaald gaat de hele zaak niet door, of worden de panelen duurder en is het voordeel weg. 

Saillant blijft de rol van Urgenda, die zich tot doel heeft gesteld om de transitie naar een duurzaam Nederland te trekken. Onverbrekelijk onderdeel van die transitie is de regionale economie. En juist Urgenda passeert hier een hele branche in eigen land, die nu net een cruciale rol kan spelen in de duurzame transitie, en in de veel gelauwerde nieuwe kennis-economie. Met een extra adder in het gras: mensen die al plannen hebben om zon pv te installeren, gaan hun beslissing mogelijk uitstellen als gevolg van deze actie. Wat nog directe schade oplevert voor de Nederlandse industrie ook.

De bedoeling is ongetwijfeld goed geweest. Het resultaat is een gemiste kans van historische proportie om de eigen duurzame industrie eens goed in het zonnetje te zetten. En een voorpagina voor Urgenda, natuurlijk.

Peter van Vliet - bron en artikel link: Duurzaamnieuws.nl

Initatieven

Veel initiatieven op het gebied van zonne-energie bestaan reeds jaren in en buiten Nederland. Meestal is informatie goed te vinden en zijn individuele wensen en situaties mede bepalend voor mogelijke geschiktheid van zonnepanelen.

Als het gaat om onder andere duurzaamheid, collectief inkopen en lokaal inkopen  dan staat hieronder een initiatief van Zonvogel en eveneens een link naar een pdf document van Zoneco met interessante informatie.

Zonvogel

Cooperatieve Vereniging de Zonvogel BA. CV de Zonvogel BA is opgericht door stichting iNSnet en ODE, Organisatie voor Duurzame Energie.

De Zonvogel is een coöperatieve vereniging voor zonne-energie. De leden zijn samen eigenaar van zonne-energie installaties. De stroom die daarmee wordt opgewekt is dus eigendom van de leden en kan naar wens door de leden zelf worden gebruikt of worden verkocht. 

Het doel van de Zonvogel is het bijdragen aan een doorbraak van zonne-energie in Nederland waaraan iedereen kan meedoen en die economisch, ecologisch en maatschappelijk winstgevend is.

Doordat de coöperatie gezamenlijke eigendom is van de leden, is er sprake van zelflevering. Iedere deelnemer krijgt zijn eigen energie geleverd. Daardoor zijn financiele voordelen te behalen.

Belangrijke kenmerken van deze aanpak zijn:

• Iedereen kan meedoen, ook als er geen eigen dak beschikbaar is. Daardoor kunnen ook alle huurders in Nederland lid worden en zelf schone energie gaan produceren.

• Door de collectieve opzet en een bedrijfsmatige aanpak worden schaalvoordelen behaald en is de exploitatie minder afhankelijk van subsidies.

• De bedrijfsvoering is volledig transparant en wordt aangestuurd door de leden / gebruikers zelf.

• Het model biedt een platform voor iedereen, burgers en organisaties, die op lokale schaal (zonne) energie wil opwekken.

Waarom een coöperatieve vereniging 

Een coöperatie heeft niet als doel het behalen van winst op zich zelf, maar het optimaal exploiteren van een bedrijf gebaseerd op een gemeenschappelijk belang van de leden. De aard van het gemeenschappelijke belang bepaalt ook de maatschappelijke relevantie. 

Coöperaties worden nog steeds zeer succesvol toegepast in industrie (Campina) en dienstverlening (Rabobank). De coöperatie past ook uitstekend in de maatschappelijke trend van een groeiende behoefte aan transparantie, lokale binding, zelforganisatie en verantwoordelijkheid. 

Zo werkt het

De Zonvogel wil iedereen in de gelegenheid stellen om zelf zonne-energie op te wekken. Daarom richt ze installaties op die gezamenlijk eigendom zijn van de leden. Die installaties staan niet noodzakelijk op het dak van de gebruiker zelf. Zelf zonne-energie opwekken met de Zonvogel werkt als volgt:

Als u nog geen zonnepanelen heeft en graag zonne-energie wil gaan opwekken:

1    U wordt lid van de Zonvogel. U betaalt een jaarlijkse kleine contributie (op dit moment € 29,75) en u legt  eenmalig € 100,- in. De inleg van alle leden samen vormt het kapitaal van de coöperatie en geeft recht op een jaarlijkse winstuitkering. De uitkering wordt door de ledenvergadering vastgesteld. Het bestuur gebruikt het geld van de inleg om projecten te selecteren en te investeren. De contributie is nodig  om de vereniging te runnen. Als u besluit om uw lidmaatschap te beëindigen kan de inleg worden terugbetaald, wanneer de vereniging op dat moment over voldoende middelen beschikt. Alle leden hebben stemrecht in de algemene ledenvergadering, waaraan het bestuur verantwoording aflegt.

2    Wanneer u lid bent kunt u deelnemen in projecten van de Zonvogel. Nieuwe projecten worden geselecteerd door het bestuur en aangeboden aan de leden om op in te tekenen.  Ook de leden kunnen projecten voorstellen. Leden die intekenen ontvangen naar evenredigheid van de participatie een deel van de (stroom) opbrengst voor eigen gebruik. Het deel dat niet zelf wordt verbruikt kan worden verkocht. De participatie wordt afgeschreven over de technische levensduur van het project: gemiddeld 25 jaar. Het recht op de opbrengst blijft bestaan zolang het project operationeel is.

3    Leden kunnen een lening verstrekken aan de vereniging. De lening wordt verstrekt voor 20 jaar en afgelost in jaar 6 t/m jaar 20. De rentevergoeding wordt gebaseerd op het gemiddelde rendement van de projecten van de vereniging.

4    Leden kunnen een zonne-spaarrekening openen. Op deze rekening wordt maandelijks een bedrag ingelegd. Het saldo van de rekening kan op elk gewenst moment worden omgezet in een participatie of in een lening. Of het kan worden opgenomen als elektriciteit uit zonne-energie die uit de eigen projecten wordt gewonnen en die op dat moment niet door andere leden wordt verbruikt. De rente op de zonne-spaarrekening wordt gebaseerd op het gemiddelde rendement van de projecten van de vereniging.

5    Leden kunnen een eigen, individuele zonne-energie installatie aanleggen via de Zonvogel. Zij profiteren dan van de voordelen die geselecteerde leveranciers bieden. Ook kunnen zij een eventueel overschot aan stroom via de vereniging terugleveren aan mede-leden.

6    De Zonvogel regelt aanbiedingen van leveranciers van energiezuiige producten. Door gebruik te maken van deze aanbiedingen kunt u ook de contributie al snel terugverdienen.

Als u al zonnepanelen heeft en graag lid wil worden: 

dan is al het bovenstaande onverminderd van toepassing.  Verder kunt u mogelijk uw eigen installatie inbrengen in de Zonvogel. U participeert dan tegen de dagwaarde van uw installatie of zet deze om in een lening, tegen welke waarde de Zonvogel uw installatie overneemt. Vanaf dat moment wordt de installatie onderhouden door de vereniging en kan eventueel worden uitgebreid als project van de vereniging.

Zonnepanelen installeren

Wilt u graag zonnepanelen installeren, maar is uw dak niet geschikt?  Wilt u meedoen in zonne-energie projecten en zo uw eigen stroom opwekken? Of wilt u groen investeren in schone energie en daar in de toekomst een mooi rendement op verdienen? 

In alle gevallen is het voordelig om lid te worden van de Zonvogel. Want met de Zonvogel kunt u:

• zelf zonnestroom opwekken, ook als u geen eigen dak beschikbaar heeft;

• de kosten voor elektriciteit in de hand houden;

• geld verdienen in plaats van geld uitgeven aan elektriciteit;

• sparen voor een toekomst vol zonne-energie;

• samen een vuist maken tegen klimaatverandering.

De Zonvogel is een cooperatieve vereniging, waarin mensen en bedrijven samen kunnen werken aan zonne-energie, ook wanneer zij niet zelf een systeem kunnen plaatsen. Zodat iedereen rechtstreeks, effectief en zonder drempels de energie kan produceren die we nodig hebben voor een comfortabele en klimaatveilige toekomst.

Zoneco

In het kort het initiatief: 'Er is een acute behoefte aan een versnelde omschakeling naar duurzame energie maar dit gebeurt nog onvoldoende. De belangrijkste redenen zijn het gebrek aan transparantie, het gebrek aan ontzorging en de hoge prijzen voor lokale, duurzame opwek. Zonece is een jong initiatief dat gemeenten, bedrijven en burgers wil organiseren om op een transparante wijze grootschalig zonnepanelen wil gaan uitrollen voor de opwekking van duurzame elektriciteit.'

Ook Zoneco werkt op basis van cooperatieve verenigingen opgericht onder de paraplu van Zoneco Facility. Er zijn een drietal uitgangspunten zijn de basis voor het Zoneco model.

1.Duurzame energie moet concurrerend zijn in prijs en imago ten opzichte van niet duurzame energie zoals, kolen, gas en kern energie.

2.Het prijsvoordeel moet benut worden ten gunste van de gebruiker van de energie en de gemeenschap waarin hij of zij woont.

3. Duurzame energie moet de lokale economie stimuleren door stabiliteit van woonlasten en wergelegenheid voor de burgers.

Meer uitleg en informatie over concrete stappen, een actieplan, alsook informatie over kosten voor lidmaatschap van een gemeente en consument  en dergelijke zijn in het document opgenomen.

Voor inzage in het document klik hier

De website: www.zoneco.eu

Met dank aan Werner Tenge voor de tip over het artikel van Peter van Vliet en de twee genoemde initiatieven.